- Sinds de start van de tweede ambtstermijn van Donald Trump verloor de dollar ongeveer 5 procent aan waarde.
- De euro leefde juist op, mede door Europese plannen om fors te investeren in defensie.
- Valuta-expert Joey van Hanegem van Ebury verwacht dat de dollar voorlopig volatiel blijft.
ANALYSE – Vanaf het moment dat hij opnieuw zijn intrek nam in het Witte Huis op 20 januari, ging de Amerikaanse president Donald Trump vol in de aanval. In razend tempo tekende hij honderden decreten.
Trump koos voor een hard immigratiebeleid, overheidsinstanties worden tot op het bot uitgekleed en importheffingen worden continu aangekondigd, opgelegd, uitgesteld en dan weer teruggedraaid. Ondertussen lopen er verschillende initiatieven voor vrede in het Midden-Oosten en Oekraïne, met wisselend succes.
De manier waarop Trump zich nu opstelt, verschilt sterk van de aanpak die hij hanteerde tijdens zijn eerste termijn. Beleidsbeslissingen lijken meer te zijn genomen vanuit impulsieve overwegingen dan op basis van weloverwogen argumenten. Dit heeft geleid tot een sfeer van onzekerheid en een hoge volatiliteit op financiële markten.
Op de valutamarkt stapten beleggers direct na de verkiezingsoverwinning van Trump in november 2024 massaal in de Amerikaanse dollar. In de 76 dagen tussen de verkiezingsnacht en zijn inauguratie steeg de Dollar Index met 4,8 procent. Maar sinds het begin van zijn tweede termijn is het beeld compleet anders: in vijftig dagen tijd verloor de dollar juist 4,9 procent ten opzichte van andere belangrijke valuta.
Ook op Amerikaanse aandelenmarkten zien we de afgelopen weken duidelijk slechtere resultaten. De S&P 500-index is in een maand tijd bijna 10 procent gedaald en de technologiegerichte Nasdaq zelfs bijna 14 procent.
Ondertussen doen Europese aandelen het juist goed. Zorgen over de veiligheid op het Europese continent – mede door Trumps toenadering tot Rusland – lijken de euro nauwelijks te raken. Beleggers hopen duidelijk op een akkoord dat in 2025 een einde maakt aan de oorlog in Oekraïne. Die hoop, gecombineerd met een koerswijziging in het Duitse begrotingsbeleid, zorgde zelfs voor een opvallende stijging van de euro.
De toenadering van de VS tot Rusland lijkt ervoor te zorgen dat de gelederen in Europa verder gesloten worden. Met het plan ReArm Europe wil de Europese Commissie ongeveer 800 miljard euro vrijmaken om te investeren in de gezamenlijke defensie.
Deze aankondigingen – vooral die uit Duitsland – hebben geleid tot een scherpe stijging van de rente op Europese staatsleningen en zorgden ook voor een impuls voor Europese valuta, met name de euro. Hoewel dit op korte termijn waarschijnlijk nog niet tot een echte ommekeer leidt, rekenen beleggers erop dat de fiscale stimulans op langere termijn het economisch herstel in de eurozone zal ondersteunen.
Sterkere groei, mogelijk gepaard met hogere inflatie, zou bovendien een reden kunnen zijn voor de ECB om de rente minder snel te verlagen dan eerder gedacht. Hoe dan ook: president Trump lijkt Europa te hebben wakker geschud uit een diepe slaap.
Dollar speelbal van grillig beleid Trump
Waar we dus begin dit jaar nog verwachtten dat het beleid van de VS zou leiden tot binnenlandse inflatie, waarbij relatief hoge rentes in de VS de koers van de dollar zouden ondersteunen, zien we nu het tegenovergestelde gebeuren. Er zijn andere krachten in het spel, waardoor beleggers een andere houding hebben aangenomen tegenover Amerikaanse beleggingen.
Dan hebben we het onder andere over een reeks macro-economische data, die negatief zijn uitgevallen voor de Amerikaanse economie. Het gaat daarbij onder meer om het consumentenvertrouwen, de werkloosheid en het aantal nieuwe banen. De cijfers zijn nog niet alarmerend. maar zorgen wel voor onrust op financiële markten. Het R-woord - recessie - zingt inmiddels rond en ook Trump zelf sluit een tijdelijke terugval van de Amerikaanse economie niet uit.
De Amerikaanse centrale bank verlaagde onlangs de groeiverwachtingen en bleef waarschuwen voor oplopende inflatie. Daarbij bleef de beleidsrente ongewijzigd. Tegelijkertijd temperde de Federal Reserve de recessievrees.
De Amerikaanse centrale bank houdt voorlopig vast aan een geleidelijk tempo van renteverlagingen in 2025. De 'dot plot', een grafiek die de renteverwachtingen van de leden van de Federal Reserve laat zien, geeft aan dat we moeten rekenen op slechts twee renteverlagingen van elk 0,25 procentpunt dit jaar.
Vanzelfsprekend zal veel afhangen van de concrete economische gevolgen van de importheffingen van Trump. En van hetgeen de president nog meer in petto heeft. Recent heeft de dollar iets van terrein teruggewonnen, maar dit toont vooral hoe volatiel de valutamarkt momenteel is en hoe kwetsbaar de koers van de dollar voor de grillige beleidskoers van de huidige Amerikaanse regering.
Joey van Hanegem is een Foreign Exchange Dealer bij Ebury Nederland.